De smaak


We delen de smaak in, in de mondbeleving, de bepaling van de primaire smaken, de analyse van de algehele smaak en de afdronk.


De mondbeleving


Het mondgevoel of “mouthfeel”. Deze term verwijst naar het zachte karakter en de mate van kleverigheid van de whisky.

Neem een slok die groot genoeg is om de hele tong te bedekken. Houd deze even in de mond en spuug hem daarna uit of slik hem door. Beoordeel de intensiteit en de structuur van de whisky.

Gewoonlijk kunnen we malts benoemen al naargelang het gevoel dat ze in de mond geven: bedekkend ( romig, stroperig, soepel), verwarmend (pittig) of beslaand (wrang). Sommige hebben ook iets intrigerend over zich zoals sorbet.



De primaire smaken

Bij het proeven van wijn wordt een mondvol gewalst, dus een groot volume. Bij het degusteren van whisky beperkt men zich tot voorzichtig nippen

Je moet nog in staat zijn om te kunnen spreken met de whisky in de mond. Een te groot volume zou immers meteen de subjectieve smaakzin verbranden en is tevens niet gezond voor je slokdarm en je maag.

Vorm met de tong een kuipje waarin je het vleugje whisky laat vermengen met speeksel. De primaire smaken worden door een aantal kleine zintuiglijke waarnemers op onze tong ontvangen.

Neem een slok, kauw er een beetje op en laat hem door de mond cirkelen. Wees u ervan bewust hoe de whisky over de tong glijdt en de smaakpapillen activeert.

Hoe verhouden de zoetheid, zoutheid, zuurheid en bitterheid of droogheid zich tot elkaar terwijl de slok over uw tong glijdt? De meeste whisky’s vertonen in verschillende verhoudingen alle primaire smaken. Sommige richten zich op het midden van de tong, sommige stimuleren het ene gebied meer dan het andere. U kunt voor uw eigen aantekeningen elke smaakfactor een waardering van 1 tot 5 geven.


De algehele waardering



Het duurt een paar tellen voor de smaakpapillen na een stimulans zijn hersteld, al varieert de duur per receptor.

De receptoren achter op de tong doen er het langst over, waardoor een bittere smaak soms lang blijft hangen.

Zintuiggeleerden hebben zo’n 300 samenstellende aroma’s in malt whisky benoemd en volgens hun schattingen moeten er nog eens 300 geïsoleerd en beschreven worden.





De afdronk

De afdronk is de tijdsduur waarin de smaak van de whisky in de mond blijft hangen nadat u hem hebt doorgeslikt.

Een middellange tot lange afdronk is gewenst, al krijgen sommige malts door een korte afdronk iets tintelends. Een enkele keer wordt een uitstekende whisky verpest door een onaangename nasmaak. De smaak van zeer oude, buitengewoon volle whisky’s kan uren blijven hangen.

Na het doorslikken blijft nog ruim de tijd over om aandacht te besteden aan de afdronk, die heel verschillend kan zijn.

Door de sterkte van de alcohol kan bij nauwelijks verdunde whisky een gedeelte van de smaakpapillen verdoofd worden en pas opnieuw geactiveerd worden in een tweede of zelfs derde fase van de afdronk.



Referentiedocumenten

  1. Malt whisky - Charles MacLean- Uitgeverij Bosch & Keuning - ISBN 90 246 042 73
  2. "Whisky" - Bob Minnekeer - Stefaan Van Laere - Lannoo/Schuyt & co - ISBN 90 209 3452 X
  3. "De Standaard Magazine - 1 maart 2008
  4. "Whisky Geclassificeerd - David Wishart - Uitgeverij Het Spectrum bv - ISBN 90 274 8737 5 - NUR 447
  5. "Malt Whisky Companion - Michael jackson - Uitgeverij Dorling Kindersley - ISBN 0 7513 0708 4